Biofidbek (biološka povratna veza)

Ovo se može smatrati posebnom formom bihejvioralne terapije, iako joj cilj nije promena ponašanja, već rada nekih unutrašnjih organa i stanja. Naime, bihejvioristi su eksperimentalno istraživali različite vidove učenja od kojih je verovatno najpoznatiji klasično uslovaljvanje (Pavlovljevi eksperimenti sa psima su otkrili da je moguće "naučiti" organizam da počne da asocira neku ranije neutralnu draž, kao što je zvuk zvona, sa urođenom reakcijom lučenja pljuvačke koja se inače javlja kao reakcija na hranu). Ovim eksperimentima je otvorena mogućnost uticanja na biološke procese u telu. Biofidbek se bavi upravo time.


Dakle, prvo treba posmatrati neku biološku funkciju organizma (rad srca, disanja, krvni pritisak, mišićnu napetost, širenje i skupljanje krvnih sudova...) za šta se koriste različiti aparati koji klijentu šalju informaciju o njihovoj učestalosti i intenzitetu. Aparat za posmatranje i davanje povratnih informacija je pričvršćen za klijenta, koji dobija uputstvo da pomoću posebnih psihičkih i fizičkih stratgija menja unutrašnje reakcije u željenom smeru (npr. posebnim tehnikama disanja uspori rad srca ili smanju mišićnu napetost). Sama informacija o postignutom uspehu (stečena na osnovu indikatora koji se očitavaju na aparatu) deluje kao potkrepljivač. Osoba tako uči da uspostavi kontrolu nad nekim telesnim funkcijama.


Biofidbek se upotrebljava u lečenju raznih kliničkih poremećaja (visok krvni pritisak, migrenozne glavobolje, neki poremećaji cirkulacije, želudačni problemi, noćno škripanje zubima, neujednačen rad srca i neki problemi u funkcionisanju autonomnog nervnog sistema ili mišićno-skeletnog sistema).




Pročitajte još:

Hipnoza
Neurolingvističko programiranje (NLP)
Eye Movement Desensitization and Reprocessing
Bihejvioralna terapija
REBT i KBT

Korišćena literatura:

Nietzel, M. (2001): Biofidbek, u: Uvod u kliničku psihologiju, Naklada Slap, Jastrebarsko